11 عارضه افراط در مصرف نوشابه های انرژی زا

بيشتر نوشيدني‌هاي انرژي‌زا حاوي مقادير زيادي کافئين هستند و به همين علت مي‌توانند انرژي بدن را به صورت موقتي افزايش بدهند. قند و مواد ديگر هم در بعضي از انواع نوشيدني‌هاي انرژي‌زا به‌کار مي‌روند. با اين‌حال، افزايش انرژي ناشي از مصرف اين نوشيدني‌ها واقعا کوتاه‌مدت است و مي‌تواند با مشکلات مختلفي همراه باشد. براي مثال مي‌توان به انواع نوشيدني‌هاي انرژي‌زاي حاوي قند اشاره کرد که در افزايش وزن نقش دارند. وجود کافئين بيش از حد يا ترکيبات شبه‌کافئين در اين نوشيدني‌ها نيز مي‌تواند به چنين مشکلاتي منجر شود؛ عصبانيت، کج‌خلقي، بي‌خوابي، ضربان قلب شديد و افزايش فشارخون. در سال‌هاي اخير، نگراني‌ها درباره مضرات ناشي از مصرف نوشيدني‌هاي انرژي‌زا روبه‌رشد بوده است. يکي از گزارش‌هاي اخير روزنامه نيويورک‌تايمز، اين نگراني‌ها را بيشتر هم کرده است. طبق اين گزارش، به تازگي 13 مورد مرگ مرتبط با مصرف يکي از نوشيدني‌هاي انرژي‌زا به سازمان غذا و داروي آمريکا (FDA) گزارش شده است. اين نوشيدني حدودا 215 ميلي‌گرم کافئين دارد که برابر است با 2 فنجان قهوه. در ادامه با 11 مورد از مهم‌ترين مشکلات مرتبط با اين نوشيدني‌ها آشنا مي‌شويم.
1. ايست قلبي
درحالي که برنامه‌هاي محاسبه‌گر کافئين به ما نشان مي‌دهند مصرف چه مقدار از نوشيدني‌هاي انرژي‌زا مي‌تواند کشنده باشد، اين فرمول براي همه افراد يکسان نيست، مثلا افراد مبتلا به بيماري‌هاي زمينه‌اي قلبي، فقط بعد از مصرف چند نوشيدني انرژي‌زا، دچار ايست قلبي مي‌شوند. بنابراين، پيش از مصرف نوشيدني‌هاي انرژي‌زا يا کافئين، از سلامت قلب خودتان مطمئن شويد. يکي از تحقيقات اخير نشان مي‌دهد نوشيدني‌هاي انرژي‌زا باعث ايجاد انقباض‌هاي قوي در قلب مي‌شوند که واقعا براي افراد مبتلا به بيماري‌هاي قلبي مضر است.
2. ميگرن
زياده‌روي در مصرف نوشيدني‌هاي انرژي‌زا مي‌تواند به سردردهاي شديد منجر شود که از علائم ترک کافئين است. تغيير دادن ميزان کافئين مصرفي در طول روز، مي‌تواند باعث سردردهاي بيشتر و شديدتر شود.
3. اضطراب
افرادي که داراي تنوع ژنتيکي در گيرنده‌هاي آدنوزين هستند، معمولا بعد از مصرف نوشيدني‌هاي کافئين‌دار مانند نوشيدني‌هاي انرژي‌زا با افزايش اضطراب مواجه مي‌شوند. افزايش دوز مصرفي کافئين، حتي مي‌تواند اين افراد را با حملات وحشت شديد مواجه کند.
. اختلال ‌خواب
نوشيدني‌هاي انرژي‌زا براي بيدار نگه‌داشتن افراد، مفيد به نظر مي‌رسند اما در صورت سوء‌مصرف، مي‌توانند فرد را دچار بي‌خوابي کنند. اين کمبود خواب، فرد را با اختلال در کارکردهاي مختلف ذهن و بدن مواجه مي‌کند. رانندگي يا انجام کارهايي که به تمرکز زيادي نياز دارند، خطرناک است.
5. ديابت نوع2
از آنجايي که بسياري از نوشيدني‌هاي انرژي‌زا حاوي قند بسيار زيادي هستند، درنهايت مي‌توانند به سلول‌هاي توليدکننده انسولين آسيب برسانند. اين وضعيت هم نتيجه‌اي ندارد، جز ابتلا به بيماري ديابت نوع2.
6. اعتياد
ممکن است هر کسي به مصرف کافئين و نوشيدني‌هاي انرژي‌زا اعتياد پيدا کند. افراد در اين وضعيت، در صورت مصرف نکردن نوشيدني‌هاي انرژي‌زا، با اختلال مفصل کاراییي مواجه مي‌شوند. حتي اين فرصت وجود دارد که افراد، هر روز نسبت به خريدن چند قوطي از نوشيدني‌هاي انرژي‌زا دچار استرس شديد شوند.
7. عصبانيت مفرط
زياده‌روي در مصرف کافئين با استفاده از نوشيدني‌هاي انرژي‌زا، بعضي از افراد را به نگراني شديد و حتي لرزش ناشي از عصبانيت شديد دچار مي‌کند. اين وضعيت درنهايت مي‌تواند انجام وظايف مختلف روزانه را با اختلال جدي مواجه کند يا باعث مشکلات عاطفي شود. نتايج بعضي از تحقيقات نشان مي‌دهند کافئين مي‌تواند اختلال اضطرابي را تشديد کند.
8. واکنش‌هاي حساسيت‌زا
بسياري از ترکيب‌هاي موجود در نوشيدني‌هاي انرژي‌زا مي‌توانند باعث بروز انواع واکنش‌هاي حساسيت‌زا شوند؛ از خارش جزيي گرفته تا تنگي مسير تنفسي.
9. فشارخون بالا
محصولات کافئين‌دار مانند نوشيدني‌هاي انرژي‌زا مي‌توانند فشارخون افراد را افزايش بدهند. اين اتفاق براي افرادي که فشارخون عادي دارند، نگران‌کننده نيست اما افراد مبتلا به بيماري فشارخون بالا را با خطر بروز سکته مغزي و انواع مشکلات ناشي از اين بيماري مواجه مي‌کند.
10. مسموميت با ويتامين B3
ويتامين B3 (نياسين) در بسياري از نوشيدني‌هاي انرژي‌زا به‌اندازه‌اي مورد استفاده قرار مي‌گيرد که باعث هيچ آسيبي نمي‌شود و حتي مي‌تواند خاصيت درماني داشته باشد. با اين‌حال، مصرف همزمان مکمل‌هاي خوراکي حاوي ويتامين B3 با نوشيدني‌هاي انرژي‌زا، احتمال مسموميت با اين ويتامين را افزايش مي‌دهد. علائم مسموميت ويتامين B3 عبارت‌اند از: برافروختگي پوست، سرگيجه، ضربان قلب سريع، استفراغ، خارش، نقرس و اسهال.
11. استرس
يکي از تحقيقات محققان مايوکلينيک نشان مي‌دهد که مصرف نوشيدني‌هاي انرژي‌زا، ترشح هورمون استرس را افزايش مي‌دهد. مطابق اين تحقيق، سطح نوراپي‌نفرين با مصرف نوشيدني‌هاي انرژي‌زا به‌طور متوسط 74 درصد افزايش پيدا مي‌کند.

منبع:‌ livestrong
ترجمه: ندا احمدلو

هفته نامه سلامت/604